Фискалниот совет на Србија денеска објави проценки дека вкупните трошоци само за ЕКСПО и директно поврзаните проекти би можеле да изнесуваат околу 3,4 милијарди евра, со предупредување дека трошоците за осум главни патни правци се зголемиле за 80 проценти во споредба со првично договорените износи.
Во анализата се наведува дека стратегијата предвидува умерен фискален дефицит од три проценти од БДП во 2026 и 2027 година, или 2,5 проценти од БДП во периодот 2028-2029 година, што, со очекуваниот економски раст, би довело до постепено намалување на јавниот долг од 44,7 проценти од БДП на крајот на 2025 година на 43,9 проценти до крајот на 2029 година.
Фискалниот совет оценува дека ваквите нивоа на дефицит и долг се одржливи и дека обезбедуваат фискален простор за реагирање во случај на кризи, но истакнува дека стратегијата е помалку убедлива како документ што покажува како ќе се решат развојните и структурните предизвици.
Се предупредува дека јавните финансии се стабилни, но дека тие се претставени поповолно во стратегијата отколку во реалноста, особено поради неземањето предвид на ефектите од државните гаранции за задолжување на јавните енергетски компании.
Неизвесната судбина на Нафтената индустрија на Србија (НИС) се наведува како ризик, со потсетување дека буџетот за 2026 година резервирал околу 1,4 милијарди евра за купување сопственички акции, што би можело да влијае на растот на јавниот долг.
Фискалниот совет посочува дека Србија се задолжува со каматни стапки речиси двојно повисоки од просекот на ЕУ, поради што, и покрај понискиот јавен долг, издвојува сличен дел од БДП за камата – 1,9 проценти во споредба со 2,1 процент во ЕУ.
Во анализата, исто така, се наведува дека платите во јавниот сектор и пензиите се уште се во согласност со фискалните правила, без вонредни зголемувања што би ја загрозиле стабилноста на буџетот.
Сепак, се поставуваат прашања во одбранбениот и безбедносниот сектор, особено во врска со фискалните ефекти од воведувањето редовна воена служба, како и во областа на одржувањето на патната мрежа.
Фискалниот совет ја повторува проценката дека вкупните трошоци на ЕКСПО и придружните проекти би можеле да достигнат 3,4 милијарди евра, забележувајќи дека проценките на поединечните проекти често се менуваат без јасно објаснување.
Во делот на макроекономските проекции, се наведува дека се очекува економскиот раст да забрза на 3,5 до 3,7 проценти во 2028 и 2029 година, со привремен раст од 4,5 проценти во 2027 година поради EXPO.
Според стратегијата, инфлацијата би се забрзала во втората половина на 2026 година и почетокот на 2027 година, а потоа постепено би се вратила на целта на Народната банка на Србија од три проценти до 2029 година.
Фискалниот совет оценува дека овие проекции за инфлација се реални, но предупредува дека враќањето на целното ниво нема да биде автоматско.