НАТО одржува состаноци зад затворени врати со сценаристи, режисери и продуценти од Европа и САД, што предизвика обвинувања дека алијансата се обидува да ја користи уметноста за да создаде своја „пропаганда“, открива „Гардијан“.
Воениот сојуз досега одржа три такви состаноци во Лос Анџелес, Брисел и Париз, а за јуни во Лондон е најавена „серија интимни разговори“. Таму, претставници на НАТО ќе се сретнат со членови на Здружението на писатели на Велика Британија (WGGB), здружение кое ги претставува професионалните писатели во Велика Британија.
Сепак, планираниот состанок во Лондон предизвика негодување кај некои од поканетите, кои веруваат дека од нив се бара да „придонесат за пропагандата на НАТО“. „Развојот на безбедносната ситуација во Европа и пошироко“ ќе биде дискутиран, според правилата на „Чатам Хаус“, што значи дека учесниците можат да ги користат дадените информации, но не можат да ги откријат идентитетите на присутните.
„Скандалозна, очигледна пропаганда“
Се очекува поранешниот портпарол на НАТО, Џејмс Апатураи, сега заменик-помошник генерален секретар за хибридни и сајбер закани и нови технологии, да присуствува на состанокот, заедно со други претставници на Алијансата. Е-поштата на WGGB, која ја видел „Гардијан“, вели дека досегашните дискусии веќе резултирале со „три одделни проекти“ во развој.
Проектите биле „барем делумно инспирирани“ од состаноците. Во пораката, исто така, се наведува дека НАТО е „изграден врз верувањето дека соработката и компромисот, негувањето на пријателствата и сојузите, се патот напред“ и се додава дека, според организаторите, „дури и нешто толку едноставно како таа порака ќе биде доволно за да се најде во идна приказна“.
Алан О’Горман, сценаристот на филмот „Кристи“, кој ја освои наградата за најдобар филм на овогодинешните Ирски филмски и телевизиски награди, го нарече планираниот состанок „скандалозен“ и „очигледна пропаганда“.
„Верувам дека ирскиот народ не сака да има никаква врска со војните во странски земји“
„Сметам дека е несоодветно и апсурдно што ова се претставува како некаков вид позитивна можност. Многумина, вклучувајќи ме и мене, имаат пријатели и семејство или доаѓаат од земји кои не се членки на НАТО, а кои страдале во војните во кои НАТО бил вклучен и проширил“, рече тој.
О’Горман верува дека НАТО се обидува да „шири некои од своите пораки преку филм и телевизија преку овие состаноци“. „Мислам дека во моментов низ Европа се шири страв дека нашата одбрана е ослабена“, рече тој. „Го гледам тоа во ирскиот контекст, каде што има притисок од некои делови од медиумите и владата да се прикаже НАТО во позитивно светло и да се поврзе поблиску со нив.
Верувам дека ирскиот народ, во најголем дел, не сака никаква врска со војните во странски земји“, рече тој, додавајќи дека другите поканети сценаристи биле „доста навредени од идејата дека уметноста се користи за поддршка на војната“ и сметале дека од нив се бара да „придонесат за пропагандата на НАТО“.
„Во тој пристап постои чувство на привилегија“
Фајсал А. Куреши, сценарист и продуцент со повеќе од 20 години искуство во индустријата, се пријави да присуствува на состанокот „за да види од прва рака за што се работи“, но мораше да се откаже поради други обврски. Тој предупредува на „ризикот креативците кои се потопуваат во овој свет на разузнавачки или воени брифинзи без да наведуваат извори ќе бидат заведени да мислат дека имаат некое тајно знаење.
Дека постои свет на сиви зони каде што моралните граници се растегливи, а злоупотребите на човековите права се прифатливи ако се прават за поголемо добро“. Куреши се прашува дали креативец на таков состанок би можел доволно да ги „преиспита или оспори“ информациите што им се презентираат.
„Тие едноставно добија нешто што изгледа како вистина, а тоа е од авторитетна личност која ретко комуницира со јавноста, па затоа постои чувство на привилегија во тој пристап“, рече тој. Поддржувачите на НАТО, од друга страна, се залагаат за посилни врски со уметноста.
Претходно, НАТО се сретна со сценаристите на сериите „Пријатели“ и „Закон и ред“
Тинк-тенкот Центар за европски реформи објави извештај претходно оваа година во кој ги повикува владите да соработуваат со културните лидери, вклучувајќи сценаристи и филмски продуценти, за да изградат јавна поддршка за повисоки трошоци за одбрана и „подобро да ја раскажат приказната зошто се потребни овие инвестиции“.
Во 2024 година, осум сценаристи, меѓу кои и сценаристите на популарните серии „Пријатели“ и „Закон и ред“, на покана на Центарот за стратешки и меѓународни студии со седиште во Вашингтон, го посетија седиштето на НАТО во Брисел за да дознаат за безбедносната политика, а во таа прилика се сретнаа и со тогашниот генерален секретар Јенс Столтенберг.
„Гореспоменатата иницијатива е четврта во серијата сесии за писатели на фикција од индустријата за забава. Таа произлезе од интересот што го изразија членовите на таа индустрија да дознаат повеќе за тоа што е НАТО и како функционира. Овие настани вклучуваат дискусии со претставници на НАТО, граѓанското општество и заедницата на тинк-тенкови“, рече еден функционер.
Еснаф: Интеракциите не мора да претставуваат поддршка
„Како синдикат што ги претставува сценаристите, добиваме покани од трети страни за настани што може да бидат од проф.
„Овие интеракции не мора нужно да претставуваат поддршка на овие организации.
Поканата што им ја упативме на нашите членови беше за настан што понуди двонасочен разговор каде што присутните писатели можеа да поставуваат свои прашања, слободно да дискутираат и да извлечат од сесијата она што го сметаа за корисно. Нашите членови се слободни мислители, што е вредна и витална вештина што ја внесуваат во својот занает“, рече портпарол на Здружението на писатели на Велика Британија.